Żurawina - właściwości lecznicze

Charakterystyka i gatunki

Żurawina jest wiecznie zieloną, wieloletnią płożącą się krzewinką z rodziny wrzosowatych. Jej pędy osiągają do metra długości. Naturalnym środowiskiem tej rośliny są tereny wilgotne o kwaśnym torfowym i bagnistym podłożu, żurawinę z powodzeniem można też uprawiać w ogrodzie.

W Polsce w stanie naturalnym występuje żurawina błotna (Vaccinum oxycoccos) i żurawina drobnolistna (Vaccinum microcarpon).

Żurawinę wielkoowocową (Vaccinium macrocarpon Aiton), której ojczyzną jest Kanada i północno-wschodnie tereny USA żurawina-kwiatmożna hodować w ogrodzie, znakomicie sprawdza się jako roślina dekoracyjna. średnica jej jagód może dochodzić nawet do 2 cm, dodatkowo żurawina jest odporna na niskie temperatury oraz choroby. Do rozwoju roślina wymaga kwaśnej torfowej gleby, półcienia lub słonecznego stanowiska, jest wrażliwa na niedobór wody.

Żurawina ma charakterystyczne ciemnozielone liście, białoróżowe kwiaty, które rozkwitają pod koniec czerwca, im prawdopodobnie żurawina zawdzięcza swoja nazwę. swym kształtem kwiaty przypominają bowiem żurawia. Podstawowym surowcem leczniczym są owoce, różowo-czerwone lub zielone jagody, gdy krzew rośnie w zacienionym miejscu. Owoce żurawiny pojawiają się na początku września, zbiera się je jednak dopiero późną jesienią, a nawet zimą.

Owoce żurawiny zawierają wiele witamin. przede wszystkim witaminę C – 14 mg w 100 g świeżych owoców, witaminy B1 i B2, E, kwas foliowy, niacynę, minerały - potas, żelazo, wapń, fosfor, sód, błonnik i kwasy organiczne, miedzy innymi kwas cytrynowy i jabłkowy, które nadają jagodom żurawiny charakterystyczny cierpki smak. Żurawina obfituje też w silne przeciwutleniacze, antocyjanozydy i flawonoidy, zawiera też cukry, glukozę i fruktozę.

 

Wpływ żurawiny na zdrowie

 

Prozdrowotny wpływ żurawiny na serce i układ krążenia wynika z dużej zawartości flawonoidów. Związki flawonowe żurawiny są bardzo podobne do tych zawartych w czerwonym winie i tak, jak one zmniejszają ryzyko choroby wieńcowej, zapobiegają tworzeniu się zakrzepów, wpływają na obniżenie ciśnienia krwi, rozszerzają naczynia krwionośne i regulują poziom cholesterolu HDL, przeprowadzone badania potwierdziły, że wypijanie trzech szklanek świeżego soku z żurawiny zwiększa poziom HDL o 10 procent.

Żurawina ma również duże znaczenie w profilaktyce choroby wrzodowej żołądka i dwunastnicy. Przeprowadzane badania wykazały, że bioaktywne substancje owoców żurawiny uniemożliwiają bakteriom Helicobacter pylori przyleganie do ścianek narządów układu pokarmowego, która jest przyczyną ponad 90 procent zachorowań na wrzody dwunastnicy i 70 procent przypadków wrzodów żołądka.

Żurawina wspomaga również oczyszczanie się organizmu z toksyn i stymuluje przemianę materii.

Żurawina ma również ma działanie grzybobójcze, chroniąc tym samym przed zakażeniami grzybiczymi, wykazały to badania naukowców z bostońskiego Massachusetts General Hospital. Niestety eksperyment wykazał również, że substancje czynne żurawinowych jagód nie hamują wzrostu drożdżaków Candida albicans, grzyby te najczęściej powodują infekcje skóry i błony śluzowej, mogą też doprowadzić do grzybicy ogólnoustrojowej, co na szczęście zdarza się bardzo rzadko

żurawina-owoceBardzo silne antyoksydanty obecne w żurawinie, w tym witaminy C i E spowalniają proces starzenia się komórek, pobudzają syntezę kolagenu i elastyny, białek odpowiedzialnych za sprężystość, elastyczność i nawilżenie skóry. Dzięki tym substancjom owoce żurawiny mają również działanie antynowotworowe. W kosmetyce wykorzystuje się również bakterio i grzybobójcze właściwości żurawiny. Pielęgnacja z wykorzystaniem żurawiny polecana jest przede wszystkim dla cery suchej, ziemistej, wymagającej regeneracji i ujędrnienia oraz cery trądzikowej.

Ochronny wpływ żurawiny na komórki mózgu i spowolnienie procesu ich starzenia się to kolejna zasługa silnych przeciwutleniaczy. Efektem ich działania jest również zahamowania rozwoju chorób neurodegeneracyjnych, w tym choroby Parkinsona i Alzheimera. Duże znaczenie dla sprawności mózgu ma również olej z pestek żurawiny zawierający kwasy omega-3 i omega-6, a także witaminę E.

Owoc pomaga także osobom, które mają problemy ze zbyt częstym oddawaniem moczu i niewypróżnianiem pęcherza do końca. Żurawina jest zalecana osobom szczególnie narażonym na infekcje dróg moczowych, na przykład po udarze lub cierpiącym na zaburzenia neurologiczne.

Owoce żurawiny w znaczącym stopniu przeciwdziałają rozwojowi bakterii często występujących w jamie ustnej. Dzięki temu rzadziej występują choroby dziąseł, przyzębia i śluzówki.

 

Przepisy na przetwory z żurawiny

 

Sok z żurawin

1 kg żurawin zalej 3 szklankami wody i gotuj na ostrym ogniu, aż się rozgotują.

Wlej przez sito do kamionkowego naczynia i odstaw na 24 godziny w chłodne miejsce.

Sok przefiltruj przez gazę, dodaj 1/2 kg cukru, zagotuj, ostudzony zlej do butelek.

Pij przy infekcji dróg moczowych.

 

Żurawiny w syropie

1 kg przemrożonych owoców wsyp do słoja, skrop sokiem z jednej cytryny. Zagotuj 2 szklanki wody, dodaj 1/2 kg cukru i skórkę z cytryny. Zimnym syropem zalej owoce, słój zamknij. Jedz przy przeziębieniu, kłopotach z pęcherzem.